Prof. Iwo Cyprian Pogonowski
Rakiety w Polsce
W 1650 roku dowódca artylerii
polskiej Kazimierz Ostoja Siemionowicz opublikował w Holandii fundamentalne
dzieło pod tytułem "Artis Magnae
Artilleriae pars prima" ("Wielkiej
sztuki artylerii część pierwsza"). Przez prawie 200 lat był to podstawowy
podręcznik artylerii w Europie. Podręcznik ten był wydany po łacinie w roku
1650 roku, po francusku w 1651 roku; po niemiecku w 1676 roku i po angielsku w
1729 roku. Tłumaczenie polskie tekstu łacińskiego dokonano po DWŚ. Jak wiadomo
obywatele Rzeczypospolitej znali łacinę i nie potrzebowali tłumaczenia tekstu
na język polski.
W XVII w. rozpoczęto
naukowe badanie fenomenu napędu odrzutowego. Polski inżynier i dowódca
artylerii Kazimierz Siemienowicz obszernie opisywał wojskowe zastosowania
rakiet włącznie z rakietami wielogłowicowymi i wielo stopniowymi. Ponieważ
odpalona rakieta ma tendencję koziołkowania na początku lotu nim nabierze dosyć
szybkości i tarcia o powietrze konieczna była stabilizacja lotu rakiety.
W „Wielkiej sztuce artylerii
części pierwszej” Kazimierz Siemionowicz przeanalizował sprawę rakiet
wieloczłonowych i wielogłowicowych jak też, baterii rakiet i pociski rakietowe
stabilizowane za pomocą płetw i przenośnych prowadnic
Kazimierz Siemienowicz (ur. ok. 1600 – zmarły po 1651) był szlachcicem
polsko-litewskim herbu Ostoja urodzony w Wielkim Księstwie Litewskim był
inżynierem wojskowym i służył jako generał artylerii. Król Władysław IV wysłał
go na studia do Holandii. W dniu 7go czerwca 1651 uzyskał tytuł Magistra Sztuk
Wyzwolonych i Filozofii. Miał on szerokie wykształcenie humanistyczne i znał co najmniej cztery języki: polski, białoruski, który był
oficlanym językiem Wielkiego Księstwa Litewskiego oraz łacinę i grekę, jak też
prawdopodobnie znał język francuski. Był jednym z ważnych pionierów technologii
rakiet.
Generał
Siemionowicz obiecał w części pierwszej swego dzieła o technologii rakiet, że w
części drugiej opisze „uniwersalne wynalazki pirotechniczne włącznie z całą
bieżącą wiedza na ten temat.” Według jego krótkiego opisu jego wynalazek ułatwi
wszelkie pomiary i obliczenia – być może chodziło o jego wersję suwaka
logarytmicznego po raz pierwszy dyskutowanego przez astronoma angielskiego
Edmunda Guntera w 1620 roku.
Tytuł
książki Siemionowicza Artis Magnae Artilleriae pars prima zapowiadł
Artis Magnae Artilleriae pars segunda czyli drugi tom,
który jakoby autor napisał przed jego śmiercią w 1651 roku po czym został
zamordowany w Holandii przez członków cechu alchemików, rusznikarzy i
pirotechników, którzy ten tekst zniszczyli ponieważ uważali że Siemionowicz
ogłasza ich tajemne sekrety zawodowe. Faktycznie generał
Siemionowicz publicznie ośmieszał wiedzę tajemną alchemików i ich
nie-etyczne postępowanie że „są arogantami i udają Profesorów szlachetnej i
prawdziwie naukowej wiedzy z zakresu chemii.”
8 marca 2011 r. prof. Iwo Cyprian Pogonowski
Blacksburg, US www.pogonowski.com